Metin
For about 15 years, astronomers have watched a huge, unstable star in the galaxy NGC 4559 flare up and fade regularly. Known as AT 2016blu, it holds at least 33 solar masses. Its flare-ups are intense enough to mimic supernovae, yet the star outlives each one, which earns it the label “supernova impostor.” Between 2012 and 2026, at least 27 bursts arrived roughly every 113 days. A team led by Mojgan Aghakhanloo of the University of Virginia timed observations with NASA’s Chandra telescope, the only X-ray instrument able to separate the star from a bright neighboring source, to match an outburst in March 2026. The star appeared at least 100 times more luminous in X-rays than in 2001–2002, before the bursts began. The likeliest explanation is an unseen companion, a black hole or a neutron star, that captures matter from the star when their oval orbits bring them close; that matter grows hot enough to glow in X-rays.
Beş ifade
- flare up: birden parlamak, alevlenmek
- mimic: taklit etmek, benzemek
- outlive: atlatmak, -den daha uzun yaşamak
- impostor: sahtekâr, taklitçi
- companion: eşlikçi, yoldaş (gök cismi)
YDS mini sorusu
According to the passage, what is the most likely reason for the star’s sharp rise in X-ray brightness?
- The star finally blew up as a supernova in March 2026.
- Its outbursts had grown so intense that they started to resemble the explosions of supernovae.
- A bright neighboring source was blending its own X-ray light with the glow of the star.
- An unseen partner draws material away from the star each time the pair swing near each other.
- The star gained mass over 15 years until it exceeded 33 times the mass of the Sun.
Cevabı ve açıklamasını göster
Doğru cevap: D
Metne göre en olası açıklama, bir kara delik ya da nötron yıldızı olan görünmeyen bir eşlikçinin, yörüngeleri onları yaklaştırdığında yıldızdan madde çekmesi ve bu maddenin X-ışınlarında parlayacak kadar ısınmasıdır. Bu nedenle doğru cevap D’dir. Yıldız bir süpernova olarak patlamamıştır; metne göre her patlamayı atlatır. Patlamaların süpernovaya benzemesi yıldızın “süpernova taklitçisi” diye anılmasının nedenidir, X-ışını artışının nedeni olarak sunulmaz. Komşu parlak kaynak metinde geçer, ama Chandra yıldızı bu kaynaktan ayırabildiği için kullanılmıştır; parlaklığın ondan geldiği söylenmez. Yıldızın kütlesi en az 33 Güneş kütlesi olarak verilir; zamanla kütle kazandığı söylenmez.
Öbür parşömenler
- Fare embriyoları plasentanın beklenmedik ikinci bir kaynağını ortaya koyuyor17 Kasım 2026
Gelişim biyolojisi · C1
- Uzun saatler boyunca oturmak sağlık araştırmacılarını neden kaygılandırıyor17 Kasım 2026
Halk sağlığı · B2+
- Perseverance, Jezero Krateri’nin dışında parlak ve silika bakımından zengin kayaçlar buldu17 Kasım 2026
Gezegen bilimi · C1
- Florida’da bulunan küçük bir mantar hem halüsinojen hem de öldürücü bir toksin üretiyor16 Kasım 2026
Mikoloji ve evrim · C1
- Batırılan bir okyanus gemisi nasıl canlı bir resife dönüşebilir16 Kasım 2026
Deniz ekolojisi · B2+
- Sentetik senaryolar, yapay zekâ tabanlı iklim emülatörlerini daha uyarlanabilir kılıyor16 Kasım 2026
İklim bilimi ve yapay zekâ · C1